Geny a używanie marihuany – sprawdź, które biologiczne sygnały mogą subtelnie naprowadzać na częstsze sięganie po konopie!
Geny a używanie marihuany: co DNA mówi o naszych wyborach?
Geny a używanie marihuany – czy DNA może wpływać na to, kto używa marihuany? Poznaj najnowsze odkrycia naukowe.
Geny a używanie marihuany: czy DNA może przewidzieć zachowania?
W ostatnich latach rośnie zainteresowanie tym, w jaki sposób geny mogą wpływać na nasze wybory i zachowania, w tym także na używanie substancji psychoaktywnych. Jednym z najnowszych badań w tej dziedzinie jest analiza opublikowana w czasopiśmie Molecular Psychiatry, obejmująca DNA 131 895 osób. Celem było zbadanie, czy istnieją biologiczne sygnały, które mogą naprowadzać na to, kto sięga po marihuanę i w jakim stopniu.
Jak wygląda badanie?
Uczestnikom zadano dwa podstawowe pytania: czy kiedykolwiek używali marihuany oraz jak często jej używają. W grupie osób, które próbowały konopi, szczegółowo przeanalizowano częstotliwość używania u 73 374 uczestników. Badacze z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Diego, we współpracy z firmą 23andMe, odkryli subtelne sygnały genetyczne powiązane z układami mózgowymi odpowiedzialnymi za sposoby łączenia się neuronów i przekaźnictwo glutaminianu. Wyniki te nie oznaczają, że DNA determinuje używanie marihuany, lecz mogą wskazywać biologiczne predyspozycje.
Najważniejsze geny powiązane z używaniem marihuany
W badaniu wyróżniono dwa geny, które wykazały najsilniejsze powiązania:
- CADM2 – odpowiedzialny za sposób, w jaki komórki mózgowe się łączą. Gen ten był wcześniej obserwowany w kontekście impulsywności i masy ciała. W przypadku użytkowników marihuany powiązano go z częstszym sięganiem po konopie.
- GRM3 – część układu glutaminianergicznego, od lat badana w kontekście schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej. Jej warianty mogą wpływać na skłonność do eksperymentowania z marihuaną.
Oprócz tych dwóch genów, badacze zidentyfikowali dziesiątki innych o minimalnym wpływie, które razem tworzą delikatną tendencję statystyczną w kierunku używania konopi. Te obserwacje pomagają zrozumieć biologiczne podstawy zachowań związanych z eksperymentowaniem i częstszym używaniem marihuany.
Skala efektu – mała, ale znacząca
Warto podkreślić, że wpływ genów na używanie marihuany jest niewielki. Szacunki dziedziczności wskazują na skromny efekt. Wyniki poligeniczne wykazały, że genetyczne predyspozycje przewidywały zachowania związane z marihuaną w niewielkim stopniu, a efekt był jeszcze słabszy w grupach spoza populacji europejskiej. Obserwacje te mają wartość przede wszystkim w badaniach biologicznych i neurobiologicznych, nie zaś w zastosowaniach klinicznych.
Czy istnieje więc gen odpowiedzialny za używanie marihuany?
Najważniejszym wnioskiem z badań jest to, że nie istnieje „gen marihuany”. To środowisko, polityka, dostęp do substancji, stres, rodzina i indywidualne wybory nadal odgrywają kluczową rolę. Geny mogą wskazywać na pewne biologiczne predyspozycje, ale nie decydują o zachowaniu człowieka. Badanie jest raczej fundamentem do przyszłych analiz nad profilaktyką i leczeniem zaburzeń związanych z używaniem konopi, niż gotowym narzędziem klinicznym.
Znaczenie badania
Badanie jest istotne dla naukowców i osób zajmujących się profilaktyką uzależnień. Ukazuje, że wcześniejsze zachowania, impulsywność czy predyspozycje psychotyczne mogą współgrać z genetycznymi czynnikami, ale nigdy nie przesądzają o konkretnych decyzjach. W praktyce oznacza to, że polityki edukacyjne, wsparcie psychologiczne i dostęp do terapii mają nadal kluczowe znaczenie w ograniczaniu ryzyka problemów związanych z używaniem marihuany.
