Karanie za posiadanie ma sens? Jak działa art. 62a? – wyniki badań

0
Prokuratorzy, sędziowie, a nawet policjanci byli adresatami badań, które przeprowadziła Fundacja Polska Sieć Polityki Narkotykowej od kwietnia 2021 roku do maja 2022 roku. Cel? Sprawdzenie jak faktycznie funkcjonował art. 62a ustawy narkotykowej w latach 2011-2021. Efektem badań jest opublikowany raport „Karanie za posiadanie narkotyków”.

Prokuratorzy, sędziowie, a nawet policjanci byli adresatami badań, które przeprowadziła Fundacja Polska Sieć Polityki Narkotykowej od kwietnia 2021 roku do maja 2022 roku. Cel? Sprawdzenie jak faktycznie funkcjonował art. 62a ustawy narkotykowej w latach 2011-2021. Efektem badań jest opublikowany raport „Karanie za posiadanie narkotyków.”

Restrykcyjne i nieprecyzyjne przepisy

Jak wiadomo posiadanie nawet najmniejszych ilości substancji psychoaktywnych jest w Polsce karalne według art. 62a ustawy przeciwdziałaniu narkomanii. Tyle konkretów, bo w ustawie nie ma mowy o wartościach granicznych substancji psychoaktywnych na własny użytek.

Efekt? Prokuratorzy muszą na własną rękę interpretować znamiona art. 62 u.p.n. często umarzając sprawę. Według autorów badań i opublikowanego raportu, przyjęcie granicznych ilości posiadanych na własny użytek substancji psychoaktywnych mogłoby zmniejszyć liczbę kierowanych do sądu aktów oskarżenia nawet o 90 proc!

W badaniu Fundacji Polska Sieć Polityki Narkotykowej wzięło udział 223 sędziów, 358 prokuratorów oraz 200 osób, wobec których toczyło się postępowanie karne na podstawie art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. W dalszej części artykułu przedstawimy najciekawsze wyniki badań.

growshop, growbox
growshop, growbox
growshop, growbox
growshop, growbox

Ściganie za posiadanie

Na pytanie zadane sędziom, czy wszystkie przypadki posiadania substancji psychoaktywnych na własny użytek, nawet w najmniejszych ilościach powinny być przedmiotem ścigania karnego 61 proc. ankietowanych odpowiedziało, że nie powinno  mieć to miejsca. Tylko 30 proc. sędziów odpowiedziało tak, a 9 proc. z nich nie ma w tej kwestii zdania.

Kolejne pytanie dotyczyło tego, czy fakt, że ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii dopuszcza umorzenie w pewnych okolicznościach postępowania jest uzasadniony. Aż 91 proc. sędziów stwierdziło, że tak. Tylko 5 proc. z nich odpowiedziało nie. Zdania w tej kwestii nie ma 4 proc. ankietowanych.

Karanie i umarzanie za posiadanie

Kolejnym pytaniem, które zadali autorzy badań dotyczyło ilości prowadzonych postępowań w ciągu ostatnich 3 lat, dotyczących posiadania substancji psychoaktywnych. 63 proc. sędziów prowadziło w tym okresie więcej niż 20 spraw. 20 proc. respondentów w ciągu ostatnich 3 lat przeprowadziło od 10 do 20 postępowań. Z kolei 12 proc. od 6 do 10, 3 proc. sędziów maksymalnie do 5 spraw, a tylko 2 proc. nie prowadziło żadnego postępowania w sprawie posiadania narkotyków.

Pytanie ile spraw w tym okresie zostało umorzonych? Jak się okazuje 55 proc. sędziów nigdy nie skorzystała z art. 62a u.p.n. 33 proc. z nich zastosowało go maksymalnie 5 razy, a tylko 10 proc. respondentów przyznało, że umorzyło postępowanie w oparciu o przepis art. 62a u.p.n.

Brak ilości granicznych

Jedną z istotniejszych kwestii zawartych w raporcie są wartości graniczne posiadanych substancji psychoaktywnych do użytku własnego. Kluczowe było tu pytanie „jaka jest najważniejsza przeszkoda w bardziej powszechnym stosowaniu przepisu art. 62a u.p.n.?”

Przeszkód nie dostrzega 26 proc. ankietowanych. Z kolei 11 proc. prokuratorów i sędziów za przeszkodę uznało trudność ustalenia celu posiadania substancji psychoaktywnych. Jednak 45 proc. respondentów za główną przeszkodą w stosowaniu art. 62a u.p.n wskazało brak wartości granicznych posiadanych narkotyków.

Kolejne pytanie dotyczyło gramatury posiadanych konopi indyjskich, która wskazywałyby na wystąpienie ustawowej przesłanki z art. 62a u.p.n jako nieznacznej ilości marihuany.

74 proc. respondentów nie udzieliło na to pytanie odpowiedzi. Z kolei 13 proc. uznało, że nieznaczne ilości konopi indyjskich to 1 gram. Kolejne 13 proc. badanych stwierdziło, że powyżej 1 grama –wskazywali oni wartości od 1,5 do 10 gramów.

Badania przeprowadzone przez Fundację Polska Sieć Polityki Narkotykowej zostały sfinansowane z pieniędzy Funduszu Rozwiązywania Problemów Hazardowych, będących w dyspozycji  Ministra Zdrowia. Pytanie, czy konkretne liczby zawarte w raporcie przyczynią się do modyfikacji przepisu z art.  62a u.p.n, czy tylko pozostaną w sferze teorii i zapomnianych badań?

Link do pełnego raportu z badań w PDF

Źródło: http://www.politykanarkotykowa.pl/